Sander Kooistra

Hoe ging het schrijven vandaag?
Best goed, mompel je.

Probeer maar eens uit te leggen hoe het voelt.
De ene keer zit je zwetend te vechten voor elk woord. De andere keer stroomt het als een honingrivier. De ene prachtzin na de andere, je hoeft ze alleen maar op te vangen.

Schrijven is een avontuur dat je in je eentje beleeft. Het resultaat van al die avontuurlijke dagen komt een keer bij andere mensen op het bord te liggen, maar dat is pas veel later, als jij al lang  op een nieuwe expeditie vertrokken bent.

Continue reading

George Orwell wist als jongetje van een jaar of zes al dat hij schrijver zou worden, vertelt hij in het essay Why I Write (1946):  ‘ I had the lonely child’s habit of making up stories and holding conversations with imaginary persons, and I think from the very start my literary ambitions were mixed up with the feeling of being isolated and undervalued. I knew that I had a facility with words and a power of facing unpleasant facts, and I felt that this created a sort of private world in which I could get my own back for my failure in everyday life.’

Drie elementen uit dit snijdende zelfportret duiken steeds weer op in de biografie van schrijvers.  Ik heb ze nu zo vaak voorbij zien komen, steeds in iets andere bewoordingen, andere gradaties, ik denk dat er een systeem in zit.

Continue reading

Schrijver worden? Jij kan het, geloof me……..waarom kijk je me nou zo wantrouwend aan?…..okee, ik geef toe, er zijn nog een paar eenvoudige voorwaarden waar je aan moet voldoen.

Aangeboren taalgevoel, bijvoorbeeld. Ingebouwde spellingchecker. Diepgaande kennis van de belangrijke boeken en schrijvers uit de wereldliteratuur. De brandende wens om gehoord te worden door mensen die je niet kent en nooit zal tegenkomen. Het verlangen om een wereld te scheppen, in je eentje, gebogen over het papier. Het doorzettingsvermogen van een Hobbit. Continue reading

De schrijver is de enige diersoort die het isolement zoekt, omdat hij zo graag communiceren wil.  Verouderde definitie.  Want vandaag kan je zelfs diep weggedoken in het schrijfbastion nog contact zoeken met de buitenwereld: mailen, twitteren, webloggen.

Ik heb een paar dagen schrijversnamen zitten googelen, op zoek naar leuke weblogs van Nederlandstalige schrijvers. De opbrengst viel me niet mee. Websites te over, van elke auteur die een uitgever gevonden heeft. Maar dat zijn veel te vaak identieke fabrieksproducten, volgeschreven en onderhouden door de afdeling Marketing & Publieke Werken.  Grote foto van de auteur, en daaroverheen altijd hetzelfde rijtje buttons. Altijd dezelfde aanprijzingen van recensenten ook, muffe koekjes uit dezelfde koekenbakkerij. Geen persoonlijk woord te vinden op die sites, laat staan een weblog.

Gelukkig zijn er nog onafhankelijke geesten die hun eigen literaire blaadje wilden beginnen op Internet.  Dit zijn de leukste weblogs van schrijvers in het Nederlands taalgebied die ik ben tegengekomen.

Continue reading

Mijn hoofdpersoon is idolaat van vrouwen. Mits van de juiste leeftijd. Om redenen die ik hier niet kan prijsgeven (‘te verschrikkelijk om te vertellen’) valt deze jongeman van 30 op de leeftijdscategorie 18 tot 22 jaar, en hij is vast van plan om dat zijn leven lang vol te houden.

Dit dwingt de schrijver om  onbehoorlijk veel aandacht te besteden aan jonge dames. Je moet begrijpen wat je hoofdpersoon doormaakt, immers? Dus ik let op details, ik kijk naar houding, kleren, gezichten. Ik let er op welke lippenstift ze gebruiken. Hoe ze elkaar begroeten, hoe ze naar jongens kijken. En ik luister naar wat ze zeggen.

Continue reading

De Deense fotograaf Simon Hoegsberg fotografeert reeksen mensen, steeds op dezelfde locatie, en voegt ze samen tot een slide: een foto van meters lengte (hierboven zie je maar een klein deel). Het effect is verbijsterend.

Ga naar de site van Hoegsberg, en bekijk zijn project We Are All Gonna Die – 100 meters of existence.

Onvergetelijk: de twee mensen halverwege, man en vrouw, middelbare leeftijd, zorgelijke blik, beiden met een pleister over het rechteroog.

De Nederlandse boeken waar ik mee opgroeide, de bestsellers van de jaren vijftig en ver daarvoor, waren zo vol als nu alleen nog romans uit andere sterrenstelsels durven zijn, uit Zuid Amerika, het Midden Oosten. Of Ierland, natuurlijk. Personages, bijpersonages, natuurbeschrijvingen, straatscenes, woningen van voordeur tot zolderraam dichtgezet met meubels, tapijten, gordijnen, globes, boekenkisten, paspoppen, wat niet al.

Continue reading

Wat te doen als je vast zit? Regel 1: laat niemand het merken. Komt het toch uit, dan treedt regel 2 in werking: behoud onder alle omstandigheden je waardigheid.

Continue reading

Kiezen wij de verhalen uit die we willen vertellen? Soms krijg je het gevoel dat er meer aan de hand is.

Het materiaal ligt voor het oprapen, denk je misschien. Maar veel schrijvers hebben er een dagtaak aan om nieuwe ideeën te verzamelen. Elias Canetti ging elke dag in een koffiehuis zitten om mensen te bekijken. Wat ze zeiden, hoe ze gingen zitten, hoe ze hun jas ophingen. ‘Ik heb elke dag een aantal gezichten nodig die ik nog niet ken,’ zei hij.

Continue reading

Ik kan vanavond in mijn kamertje achter de computer gaan zitten en een paar honderd woorden schrijven, waarvan ik morgenochtend de ene helft moet schrappen en de andere helft vervangen door betere.

Ik kan ook naar de Tangoclub gaan, en daar de planken uit de vloer dansen met de mooiste vrouwen van Nederland.

Nou, die keus is niet moeilijk. Dat wordt schrijven.

Continue reading